“Het voelt alsof ik een aantal nogal zware ketenen heb afgeschud,” heeft Richard Ayres ooit gezegd. “Nu ben ik in staat om consonantie te gebruiken, dissonantie, melodie, textuur, olifanten, wolken, sneeuwballen, wat dan ook, uit elke tijd en wanneer het nodig is – slechts gebonden door de grenzen van mijn eigen beperkte verbeelding.”

Ayres (1965) is een Britse componist die sinds september 1989 in Nederland woont en werkt. Hij heeft compositie, elektronische muziek en trombone gestudeerd, bij onder anderen Morton Feldman in Darmstadt en Louis Andriessen in Den Haag, waar hij zelf sinds 2004 een aanstelling heeft als compositiedocent aan het Koninklijk Conservatorium. In 1994 won hij de Gaudeamus Prijs voor compositie, in 1999 kreeg hij een aanbeveling bij het Unesco / IMC International Rostrum of Composers en in 2003 ontving hij de prestigieuze Matthijs Vermeulenprijs. Zijn Nr. 44 (Diary Pieces) is genomineerd voor de Buma Toonzetters Prijs voor het beste werk van 2009, wordt dus bij Toonzetters 2010 (28 en 29 augustus in het Muziekgebouw aan ’t IJ) door orkest de ereprijs uitgevoerd en zal dit jaar bovendien gespeeld worden tijdens de Gaudeamus Muziekweek.

Ayres' muziek, hoe experimenteel ook, is altijd een feest om naar te luisteren, en getuige het bovenstaande citaat is ook de humor nooit ver weg. Vaak gaat hij op zoek naar de grens waar het bekende en het vreemde met elkaar vervloeien, elkaar doorbreken en tegenspreken, en experimenteert hij met wat er gebeurt wanneer ogenschijnlijk onverenigbare muzieken naast elkaar worden geplaatst.

Zo werkt hij al jaren aan een reeks ‘NONcerto's, waarin – de naam zegt het al – de relatie tussen solist en orkest op allerlei manieren wordt ontregeld. Binnenkort beleeft zijn No.30, NONcerto voor orkest, cello en hoge sopraan (2001/2003) zijn langverwachte Nederlandse première. Ayres' benadering in dit werk – een soort frontale maar ook exuberante botsing van intenties – herinnert soms aan Alfred Schnittke, aan wie een van de andere NONcerto's is opgedragen. No.30 wordt op 29 april 2010 uitgevoerd in Vredenburg Leidsche Rijn door de Radio Kamer Filharmonie onder leiding van Alejo Perez.

Joep Stapel

Richard houdt van:
Mijn dochter, compositie, mijn trouwe vrienden, sneeuw zolang het nog niet op de grond ligt, mijn baan op het conservatorium, de Rijn, en wandelen.

Richard laat zich inspireren door:
Alle films van Terry Gilliam, Guy Maddin, Brothers Quay, Fellini, Charley Bowers, Charlie Chaplin, Aleksander Sokurov, Jan Svankmajer, Yuri Norstein en Dr. Arnold Fank. Vroege films met Mickey Mouse. South Park, Kenny Everett....gewoon te veel om op te noemen.

Muziek: bijna alles van Purcell, Rameau en Janacek. Orkestmuziek van Debussy en Messiaen. Opera's van Wagner, Verdi, Debussy, Gerald Barry, Micha Hamel. Stukken van Haydn, Mozart, Beethoven, Händel en heel heel heel veel andere muziek in alle denkbare genres. Veel te veel om hier te noemen.

Heel veel boeken over bijna alles... van de Bijbel tot 'Monster-clit VI'.